Çocuklarda COVID-19 ile ilişkili Multi enflamatuar sendrom (MIS-C sendromu)

MIS-C

MIS-C Nedir?

MIS-C, Covid-19 (SARS CoV-2) enfeksiyonuna bağlı olduğu düşünülen, inatçı ateş (hastaların %100’ünde), tansiyon düşüklüğü ve şok, akut kardiyak yetmezlik, kusma, ishal, şiddetli karın ağrısı gibi gastrointestinal semptomlar, akut karaciğer ve böbrek disfonksiyonu, bazan gözlerde kızarıklık, dudaklarda ve ağız mukozasında soyulma (%25) ve bazı durumlarda meninjiti taklit edecek belirtiler ve nöbetlerle kendini gösteren, bir çok organ tutulumuyla karakterize bir sendromdur. 

Ne zaman görülür?

Şimdiye kadar görülen olguların çoğu Covid-19 enfeksiyonunu izleyen 3-4 haftanın sonunda görülmüştür.

Nasıl oluşur?

Bu tablonun oluşmasında enfeksiyon sonrası geç dönemde gelişen, ayrıntısı henüz bilinmeyen bir mekanizmanın, enflamatuar süreci başlatarak rol oynadığı düşündürmektedir.

Ne zaman farkedildi?

Nisan 2020’nin başlarında, COVID-19 enfeksiyonunu takip ederek ortaya çıkan Kawasaki hastalığı (KH)’na sahip 6 aylık bir çocuğun ilk vak’a raporu yayınlandı. Yine nisan ayı sonlarında İngiltere’de, klinik özellikleri KH ve toksik şok sendromuna benzer biçimde, bir çok sistemi tutan enflamatuar bozukluğu olan çocukların yoğun bakım ünitelerine yatışlarında artış bildirildi. İngiltere’deki vak’aların önemli bir bölümü COVID-19 için yapılan PCR veya serolojik testler açısından pozitifti. Daha sonra, Avrupa’daki birkaç ülkede ve Kuzey Amerika’da benzer vak’alar rapor edildi. Aynı dönemde İtalya’nın Bergamo eyaletinde KH benzeri hastalıkta 30 kat artış bildirildi.

Hangi yaşta görülür?

MIS-C için bildirilen vak’alar, bebeklerden gençlere kadar geniş bir yaş aralığını etkilemiştir. MIS-C’li çocukların ortalama yaşı, 5 yaşın altında görülen KH’na göre daha büyüktür (Bildirilen olguların %71’i 6 yaşın üzerindeki çocuklarda görülmüştür).

Laboratuvar bulguları nelerdir?

Nötrofili dışında, neredeyse bütün kan şekilli elemanlarında azalma, enflamatuar göstergelerde ve pıhtılaşmayı gösteren parametrelerde artış görülür. Hiponatremi ve karaciğer enzimlerinde hafif yükselme de tarif edilmiştir. Ekokardiyografide kalbin sol yarısının fonksiyonunu yeterince yerine getiremediği gösterilebilir. Bazı çocuklarda kalp damar anevrizmaları gelişmiştir.

Tedavisi varmıdır?

Bu sendromun tedavisi konusunda kesin öneriler henüz yayınlanmamıştır. MIS-C hastalarının bakımı için pediatrik enfeksiyon hastalıkları, romatoloji, kardiyoloji, hematoloji ve muhtemelen tutulan organ sistemine bağlı, diğer branşları da içeren bir çok uzmanın katıldığı konsültasyonlar önerilmektedir.

Çoğu merkez, bu hastaların tedavisi için şimdilik Kawasaki hastalığı tedavi protokollerini uygulamakla birlikte, immunglobulin ve kortikosteroidlerin birlikte uygulandığı protokollerle, hastanede yatış sürelerinin kısaltılabileceği gösterilmiştir.

Hastalık nasıl seyreder?

Tedavi sonuçları henüz geniş ölçekte değerlendirilmiş olmamakla birlikte, hasta çocukların çoğu yalnızca destekleyici bakımla iyileşmektedir. Bununla birlikte, tanıda gecikme yaşanan ve uygun biçimde izlenmeyen olgularda ve bazen tedaviye yanıtsız olgularda, ne yazık ki bu sendroma bağlı (yoğun bakıma yatırılan tüm MIS-C olgularının %3 ünden azında) kayıplar bildirilmiştir.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.